بازديد : 379 دسته: the doors

یکی از بانفوذترین و بحث‌انگیزترین گروه‌های تاریخ راک است که سال ۱۹۶۵ در لس‌آنجلس توسط دو دانشجوی رشته سینما دانشگاه «یو سی ال ای» به نام‌های جیم موریسون و ری منزارک بنیاد نهاده شد. نام گروه الهام‌گرفته از کتابیست که بوسیله الدوس هاکسلی نوشته شده، به نام The doors of perception که خود این نام هم قرض‌گرفته از شعر ویلیام بلیک شاعر معروف قرن هجدهم است. اعضای اصلی این گروه افسانه‌ای را جیم موریسون (خواننده)، ری منزارک (نوازنده کیبورد)، جان دنسمور (درامر) و رابی کریگر (گیتاریست) تشکیل داده بودند.

این گروه جزو هیچ جنبشی نبود . در خقیقت، در دوره بلند پروازان بیشمار ، مسیر رویارویی آنها به دنبال مرکزی خارج از هنجار راک می گشت . سفر آن ها با بینش گروهی بی نظیر و اراده نفوذ در قلمروهاس شعر، معنویت و عقل به پیش می رفت .

“دورز” از گروه‌های غیرمعمول راک به شمار می آید، آنها سبک و سیاق خاص خود را داشتند برای مثال هیچوقت از گیتار باس در کنسرت هایشان استفاده نمیکردند. ری منزارک با ارگ الکترونیک خود جای صدای بیس را پر می‌کرد و آواز رسا و طنین افکن جیم موریسون قدرت گروه بود. بیشتر ترانه های دورز به صورت گروهی (توسط اعضای گروه) ساخته شده است. آن‌ها بیشتر به سبب اشعار دیوانه‌کننده، جذاب و شخصیت غیرقابل پیش‌بینی جیم موریسون جزو جنجال برانگیزترین راکرهای دهه‌ی ۶۰ به حساب می آیند.

جیمز داگلاس موریسون در هشتم دسامبر ۱۹۴۳ در ملبورن فلوریدا به دنیا آمد . مادرش کلارا و پدرش استیو ( دریادار نیروی دریایی ) بود . استیو به دلیل شغلش مجبور بود همیشه در سفر باشد و خانواده خود را همراه با خود به شهرهای مختلف ببرد . بعضی می گویند همین مسئله در نخوه خرف زدن منخصر به فرد جیم بسیار موثر بوده است . جیم بعد از پایان دوره دبیرستان جرج واشنگتن در شهر الکساندریا ( ایالت ورجینیا ) به کالج سنت پیترزبورگ رفت و بعد از اتمام کالج ، ابتدا در دانشگاه فلوریدا درس خواند ولی بعد تصمیمش عوض شد و به غرب کشور  رفت تا در دانشگاه UCLA دانشجوی سینماشود سینما علاقه واقعی او بود و این دانشگاه می توانست محل دقیق آرزوهایش شود .

ترانه‌های دورز برخلاف دو گروه مطرح آن دوران، بیتلز و رولینگ استونز، آتش در وجود شنوندگانش برمی‌انگیخت. ترانه‌های آلبوم اول گروه مملو از مضامین ضدپدرسالاری بود. به خصوص ترانه‌ی مشهور و پر سروصدای این آلبوم با عنوان Father I Want To Kill You… این ترانه‌ها برای آن زمان بسیار پیشرو بودند و مثل بمب در آمریکا صدا کردند. مضامین معترضانه‌ی گروه باعث شد تا از اجرای کنسرت آنها در لس‌آنجلس جلوگیری شود. همین امر باعث شهرت و محبوبیت بیشتر گروه شد .

گروه راک دورز اولین آلبوم خود را در هفته اول ژانویه ۱۹۶۷ منتشر کرد. این آلبوم سبک های بلوز، کلاسیک، موسیقی مشرق زمین و پاپ را باهم تلفیق کرد و صدای نوینی به وجود آورد که در گسترش ژانر psychedelic تاثیر‌گذار بود. این کار در عصر خود یکی از هیجان‌انگیزترین آلبوم‌ها بود. دورز به هیچ یک از گروه‌های هم‌دوره خود شباهت نداشت. جیم موریسون به دلیل شعرهای زیبایش، نحوه خواندنش و حضور جادویی‌اش روی صحنه خیلی زود تبدیل به یک ستاره شد. شخصیت نامتعارف و پررمز و راز او یکی از ماندگارترین چهره‌های تاریخ موسیقی راک است.

تک‌آهنگ آنها تحت عنوان “Light My Fire” درصدر چارت بیلبورد قرار گرفت و فروش بیش از یک میلیون کپی را نیز به همراه داشت. آلبوم اول هیجان انگیز و سنت شکن بود و سر و صدای زیادی به راه انداخت. آلبوم دوم گروه “Strange Day ” به لحاظ تجاری به موفقیت قابل قبولی دست‌یافت ولی آلبوم سوم Waiting for the Sun به علت وابستگی بیش از حد موریسون به مشروبات الکلی و مخدر با شکست روبرو شد اما ترانه‌ی “Hello, I Love You” از همین آلبوم به جایگاه شماره یک چارت آمریکا رسید و در بریتانیا نیز موفقیت چشمگیری به دست آورد . در جولای سال ۱۹۶۹ آلبوم چهارم دورز به نام “The Soft Parade” روانه بازار موسیقی شد و با وجود انتقادهای تند و صریح، بینهایت موفق بود. لکن پس از اجرای جنجال‌برانگیز و حرکات ناشایست جیم مورسون در مارچ ۱۹۶۹ در میامی وی به شش ماه حبس محکوم شد.

گروه دورز با انتشار آلبوم “Morrison Hotel” نظرات گوناگونی را جلب کردند , دیو مارش سردبیر مجله “Creem” در مورد این آلبوم گفت: «وحشتناک ترین موسیقی راک اند رولی که تا به امروز شنیده‌ام، وقتی آن‌ها خوب می نوازند بی همتا هستند و این اثر بی‌شک بهترین آلبومی است که تاکنون شنیده ام.»  ۱۲ دسامبر ۱۹۷۰ آخرین اجرای زنده موریسون بر روی صحنه بود، پس از اتفاقات غیر منتظره ای که بر روی صحنه افتاد، جیم موریسون از ادامه اجرا سر باز زد و بعد از این ماجرا اعضای گروه تصمیم گرفتند که دیگر کنسرت زنده‌ای را اجرا نکنند! در سال ۱۹۷۱ دورز آلبوم “L.A.Woman” را با همکاری مارک بنو (گیتاریست) و جری شف منتشر کرد. این آلبوم شامل ۲۰ ترانه برتر گروه بود و به دومین آلبوم پرفروش گروه نیز تبدیل شد. در تاریخ ۱۳ مارچ همان سال و پس از این آلبوم موریسون گروه را ترک کرد و به همراه پاملا کرسون به پاریس نقل مکان کرد.

سوم جولای ۱۹۷۱ کرسون جنازه‌ی موریسون را در آپارتمان‌اش پیدا کرد. طبق قوانین کشور فرانسه هیچگونه کالبدشکافی بر روی جنازه جیم موریسون انجام نشد و سوال های بی جواب بسیاری در مورد مرگ نابهنگام او برای طرفدارنش باقی ماند، البته بعدها گزارش شد که مرگ جیم موریسون بر اثر مصرف بی رویه هروئین بوده است.

در بین سال های ۷۳-۱۹۷۱ باقی اعضای گروه به فعالیت خود با یک خواننده جایگزین ادامه دادند و قبل از پایان رسمی کار گروه دو آلبوم دیگر نیز منتشر کردند. در سال ۱۹۷۳ گروه منحل شد و در سالهای ۱۹۹۳-۱۹۷۸ و همچنین در سال ۲۰۰۰ کریگر، منزارک و دنسمور دوباره با یکدیگر به همکاری پرداختند. در سال ۱۹۹۱ اولیور استون فیلمساز شهیر آمریکایی که به فضای سیاسی ـ فرهنگی دهه ۱۹۶۰ علاقه‌ی فراوانی داشت، فیلمی با عنوان دورز درباره‌ی شخصیت افسانه‌ای جیم موریسون ساخت. در این فیلم ول کیلمر در نقش موریسون ظاهر شد. ری منزارک دوست و همکار موریسون می‌گوید: در هر دوره شاهد جوانان تازه‌ای هستم که ژرفای موسیقی دورز را درک می‌کنند.

اگرچه فعالیت حرفه‌ای دُرز عملاً پس از مرگ موریسون به پایان رسید، محبوبیت و شهرت آنان جاودان است. دورز با اشعار و ذهنیت نبوغ‌آمیز موریسون، بسیاری از تابوهای جامعه‌ی آمریکا را زیر سؤال می‌برد. به همین دلیل نهادهای سنتی تمام تلاش خودشان را به خرج می‌دادند تا از برنامه‌های آنها جلوگیری کنند. اشعار موریسون، حاوی ترس و اضطراب انسان معاصر از جنگ، سیاست، ترور و … بود. ترانه‌های جادویی و قاعده‌شکن گروه در آن سال‌ها، مانند Light My Fire و People Are Strange همگی جزو پرفروشترین ترانه‌های سال آمریکا بودند. موریسون روزبه‌روز محبوب‌تر می‌شد و درعین‌حال روربه‌روز هم پیچیده‌تر و نامتعارف‌تر. شخصیت حساس موریسون توان تحمل دردها و رنج‌های فلسفی او را نداشت و موریسون هم‌زمان به الکل و مواد مخدر معتاد شد و به نوعی، خودکشی تدریجی را برگزید.

در سال ۱۹۶۹، موریسون عنصری نامطلوب تشخیص داده شد، به همین دلیل او تحت فشارهای آشکار و نهان مجبور به ترک آمریکا شد و به پاریس رفت و در سال ۱۹۷۱ در سن ۲۸ سالگی بر اثر اور دوز  جان سپرد.